Fleurige kleuren (1)


Onlangs was ik uitgenodigd in het Europese opleidingscentrum van Fujifilm in Brussel voor een kennissessie over kleurbeheer.
De NVB (Nationale Vereniging van Beroepsfotografen) sprak hiervoor kleurengoeroe Marc Cielen aan om zijn inzichten met ons te delen.

In de bijdrage van deze week een korte, evolutionair gekaderde, inleiding.
Hoe deze kennis kan gebruikt worden in het zo correct mogelijk overbrengen van de kleuren van wat we waarnemen naar de foto’s die we er van maken, bespreek ik een volgende keer.

Kleur + kleur = 2

We vinden het allemaal vanzelfsprekend dat wanneer we iets roods zien, dit ook op een foto die we ervan maken even rood voorgesteld wordt.
Niets is echter minder waar.

Vooreerst dien je te beseffen dat de kleuren die jij ziet niet noodzakelijkerwijze door alles en iedereen op eenzelfde manier gezien worden.

Zo kunnen insecten bijvoorbeeld ultraviolet onderscheiden van violet. Enerzijds vinden zij op deze manier gemakkelijker voedsel, anderzijds spelen bloemen hierop in, waardoor zij op hun beurt geholpen worden bij de voortplaning.

© Patrick Verbessem - spectrum mens-bij

Sommige (vooral nacht-)dieren onderscheiden geen kleuren, en zien dus alles in grijstinten. De retina in hun ogen bevat enkel of voornamelijk de, zeer lichtgevoelige, staafjes.
De hond heeft ‘slechts’ 2 soorten kleurgevoelige kegeltjes, waardoor hij wel kleuren ziet, maar minder dan de mens. Hij compenseert dit echter grandioos door zich te concentreren op beweging en geur.

© Patrick Verbessem - spectrum mens-hond

Bij de mens komen zowel 3 soorten kleurgevoelige kegeltjes als de lichtgevoelige staafjes voor: wij zien dus ‘in kleur’, maar hebben meer last om ons (zonder extra lichtbron) in het donker voort te bewegen.
Gedeeltelijke kleurenblindheid komt vrij veel voor.  Eén op de twintig mannen heeft last van een verminderde gevoeligheid voor rood en/of groen.

kleurenblindheid

Protanomalie: verminderde werking van de rode kegeltjes.
Deuteranomalie: verminderde werking van de groene kegeltjes.

Terwijl een hondenoog best blauw onderscheidt, is het menselijke oog is het gevoeligst voor groen. Ook dat is wellicht evolutionair bepaald, zeker als je bedenkt dat onze voorouders leefden in bos- en plantenrijke omgevingen.
Hiervan vind je trouwens de weerslag in moderne fotografische sensoren: zij bevatten dubbel zoveel groene pixels dan rode en blauwe.

© Patrick Verbessem - sensorpixels

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s